Het sterrenbeeld Kleine Hond

Het sterrenbeeld Kleine Hond

Het sterrenbeeld Kleine Hond is een sterrenbeeld van het noordelijk halfrond. Zijn helderste ster is α Canis Minoris, die de Griekse naam Procyon draagt (Grieks voor “vóór de hond”). Procyon is de achtste helderste ster van het hele firmament. Zijn naam komt doordat hij altijd kort vóór de eigenlijke “Hondsster”, de ster Sirius in het sterrenbeeld Grote Hond, opkomt.

De ster Procyon maakt samen met de sterren Sirius (in het sterrenbeeld Grote Hond) en Betelgeuze (in het sterrenbeeld Orion) deel uit van de zogeheten Winterdriehoek. Dat is een groep van drie sterren die op het noordelijk halfrond in de winter zeer goed zichtbaar zijn en samen een vrijwel gelijkzijdige driehoek vormen.

Mythologie

Volgens de Griekse mythologie was Ikarios de grondlegger van de wijnbouw.

Deze kennis werd hem hoogstpersoonlijk bijgebracht door Dionysos, de god van de wijn. Op een van zijn zwerftochten was Dionysos te gast bij Ikarios. Ikarios bood hem als verfrissing geitenmelk aan, maar Dionysos sloeg die vriendelijk af. In plaats daarvan liet hij Ikarios een heel bijzondere drank proeven: zijn zelfverbouwde wijn. Tijdens zijn bezoek viel het Dionysos op dat Ikarios een begenadigd tuinier was. Daarom besloot hij hem in te wijden in de kunst van de wijnbouw en de wijnbereiding. Na een geslaagde opleiding trokken Ikarios en zijn hond Maira door het land om de drank bij het volk bekend te maken. Daarbij stuitten zij op een groep herders, aan wie Ikarios welwillend iets van zijn drank aanbood. De herders waren de alcohol echter niet gewend en werden snel dronken en bewusteloos. De andere herders dachten dat hun kameraden vergiftigd waren. Zij doodden Ikarios en begroeven hem onder een boom. Zijn hond Maira rende jankend naar huis, waar hij Erigone, de dochter van Ikarios, aantrof. Maira leidde Erigone naar het graf van haar vader. In haar wanhoop benam Erigone zich het leven, en ook de hond Maira stierf van verdriet.

Volgens deze mythologie plaatste Zeus Ikarios (sterrenbeeld Ossenhoeder), Erigone (sterrenbeeld Maagd) en Maira (sterrenbeeld Kleine Hond) aan het firmament. De moordenaars van Ikarios vluchtten naar het eiland Keos, dat sindsdien door hongersnoden en ziekten werd geteisterd. Koning Aristaios van Keos, een zoon van de god Apollo, wendde zich om hulp tot Zeus. Zeus kreeg medelijden en zond de etesische winden, die sindsdien elk jaar, kort na de opkomst van de ster Procyon, ongeveer veertig dagen lang waaien en Griekenland in de zomerhitte een aangename verkoeling brengen.